الف – فشار سنج ها
اتصالهای مهم روی دیگ بخار
سوپاپ اطمینان که با خارج کردن بخار اضافی از دیگ خطر ازدیاد فشار را کاهش می دهد.
بخار سنج ها فشار بخار موجود در دیگ را نشان می دهند
آب نما سطح آب درون دیگ را نشان می دهد
فیوز گرمایی با اخطار دادن درباره پائین بودن آب از خسارت دیدن دیگ جلوگیری می کند.
شیر بخار جربان بخار را با باز و بسته کردن مسیر خروجی از دیگ کنترل میکند . اتصالهای آب تغذیه که شامل شیر یک طرفه شیر بخار و نیز لوله کشی هایی برای رساندن و کنترل جریان آب تغذیه به دیگ هستند.
اتصالات تخلیه شامل شیر تخلیه و لوله ای که برای کم کردن غلظت ناخالصی ها قابل حل در آب خارج می شود.
پمپ تغذیه برای تغذیه آب دیگ بالاتر از فشار کاری دیگ
فشار سنجها
دو نوع فشار سنج عبارتند از فشار سنج بوردون و فشار سنج دیافراگمی
سیفون
این وسیله از ورود بخار به فشار سنج جلوگیری می کند که به طور کلی در سه نوع اصلی وجود دارد
1-سیفون لوله ای لوله ساده ای است که خمیده شده است
2- کره تو خالی که شامل دو لوله کوچک متصل به انشعاب ورودی و خروجی است
3-لوله U
در هر سه نوع آب در نتیجه چگالش بخار تشکیل می شود و در حین جلوگیری از ورود بخار به فشار سنج توسط آب به فشار سنج منتقل می شود
ب - آبنماها و ستونهای آب
سطح آب را نشان ميدهند که در ديگهايی از قبيل ديگ لوله ای عمودی معمول است که آبنما را مستقيما به سر يا پوسته ديگ وصل ميکنند
ستونهای آب
در ديگهای عقب-خشک که محفظه دود مانع از نصب آبنما ميشود از ستون آب استفاده ميشود ونيز در ديگهای واتر تيوپ که نصب آبنما روی شل آسان نيست از ستون آب استفاده ميشود.
ج – هشدار دهنده های سطح آب
معمولی ترین نوع این هشدار دهنده ها صوتی است که روی ستون آب قرار گرفته و بوسیله میله و اهرمهای متصل به شناورها یا وزنه های درون ستون کار می کنند
هشدار دهنده های از نوع وزنی تو پر
وزن هر جسم در آب کمتر از وزن آن در هوا است و کار این هشدار دهنده ها بر این اصل مبتنی است که وزنه بالا در بخار و وزنه پائینی بطور کامل غوطه ور است.
حال اگر سطح آب پائین رود وزنه پائینی به همراه آب به طرف پائین حرکت می کند و متقابلا باعث حرکت وزنه بالائی به سمت بالا می شود و در این لحظه آژیر به صدا در می آید.
حال اگر آب خیلی بالا بیاید وزنه بالا به همراه آب به بالا حرکت می کند و تعادل بهم می خورد و متقابلا وزنه پائینی به سمت پائین حرکت می کند و سبب به صدا در آمدن آژیر می شود .
د – قطع کننده های مدار مشعل به سبب پائین بودن آب
به طور کلی این دستگاه در سه نوع وجود دارد .
1- طرح شناور – مغناطیس : یک سیلندر تو خالی غیر آهنی پیستونی آهنی را در بر گرفته است که به میله ای شناور متصل است و در زمانیکه سطح آب در حد نرمال است خارج از میدان مغناطیسی موقتی قرار دارد کلید جیوه ای تعبیه شده روی آهن روبا در حالت نرمال باعث نگه داشته شدن مدار مشعل است زمانیکه سطح آب پائین بیاید شناور پائین می رود و در نتیجه کلید جیوه ای کج می شود و مدار مشعل را باز میکند .
2- نوع شناور میله بندی : شناور توسط میله بندی به یک صفحه که کلید جیوه ای را نگه داشته است وصل است و صفحه کار حرکت دادن کلید جیوه ای را انجام می دهد.
3- نوع الکترود – کاوشگر : قسمتی از یک الکترود که از پوسته متصل به زمین خود عایق شده است در زمانیکه سطح آب نرمال است در آب فرو می رود در نتیجه جریان از الکترود غوطه ور در آب به پوسته الکترود می رسد و مدار مشعل را بسته نگه می دارد با پائین آمدن آب تماس الکترود با آب قطع شده و مدار مشعل باز می شود.
ح – سوپاپهای اطمینان
از بالا رفتن فشار داخل دیگ که از میزان معینی از پیش تعیین شده جلوگیری می کند و این کار را با باز کردن سوپاپ برای خروج بخار به محیط آزاد در هنگام رسیدن به این فشار معین انجام می دهد.
مشخصه های سوپاپ اطمینان
طبق استاندارد ASME باید دارای مشخصه ها ی زیر باشد که روی آن حک شود
نام سازنده یا علامت تجاری
نوع سازنده یا رقم طراحی
اندازه به اینچ
قطر نشیمنگاه به اینچ
فشار تنظیم سوپاب برای خارج کردن بخار به پوند بر اینچ مربع
اختلاف فشار بین باز و بسته شدن پوند بر اینچ مربع
ظرفیت تخلیه بخار به پوند بر ساعت
درجه بلندی به اینچ
خ – فیوزهای گرمائی
این وسیله حفاظت از دیگ را در هنگام پائین بودن آب به عهده دارد فیوز گرمایی قطعه ای برنزی است که جدار خارجی آن دنده ریزی دارد و در مرکز آن سوراخی است که با آلیاژ فلزی نرمی پر شده است ( قلع خالص با نقطه ذوب حدود 232 درجه سانتیگراد )
فیوز د ر نقاط مشخصی درون دیگ بالای بالاترین نقطه سطح گرمایی که ممکن در صورت پائین بودن آب خسارت ببیند نصب می شود.
معمولا یک سمت فیوز را با آب پوشانده شده و طرف دیگر آن را د ر معرض آتش یا گاز داغ قرار می دهند .
مادامی که فیوز در آب غوطه ور است قلع ذوب نمی شود اما اگر بر اثر پائین بودن سطح آب فیوز با آب تماس نداشته باشد قلع داخل آن ذوب می شود باعث خروج بخار از سوراخ مرکزی شده و در نتیجه پائین بودن سطح آب مشخص می شود.
در بسیاری از دیگ های جدید که در فشار و دمای بالا کار می کنند و غالبا پوسته و محفظه ای صخیمی دارند فیوز گرمایی غیر قابل استفاده است و لی این فیوز ها هنوز در دیگهای با فشار پائین و متوسط قابل استفاده اند و بویژه در دیگهای فایر تیوپ بسیار کارایی دارند محل صحیح نصب فیوزهای گرمایی در اغلب انواع معروف دیگ در استاندارد ASME مشخص شده است
